اندیشه سیاسی در اسلام

اندیشه سیاسی در اسلام

مشروطه و داوری سیاسی سوم: بازخوانی اندیشه سیاسی سید جمال الدین واعظ اصفهانی بر مبنای روزنامه الجمال

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسنده
دانش آموخته دکتری علوم سیاسی گرایش اندیشه سیاسی از دانشگاه تربیت مدرس
چکیده
این مقاله قصد دارد تا با ارائة نوعی داوری سیاسی متفاوت در عصر مشروطه به تبیین این مسئله بپردازد که سید جمال‌الدین واعظ به‌عنوان یکی از رهبران و مدافعین مجلس و مشروطه، چه شاخص‌هایی را برای حکومت قانون در نظر داشته است و داوری سیاسی مطلوب وی چه ارتباطی با آن شاخص‌ها دارد؟ در این خصوص سعی می‌شود پرسش پژوهش با بررسی روزنامۀ الجمال پاسخ داده شود. هدف این پژوهش روشن کردن ابعاد داوری سیاسی مطلوب نزد سیدجمال است که در قالب برداشت او از حکومت قانون تجلی پیدا می‌کند. این مقاله با استفاده از نوعی روش تحلیل محتوای کیفی می‌کوشد به یافته‌های خود دست پیدا کند و ازاین‌رو، این نکته را مطرح می‌کند که اندیشة سیاسی سید جمال به زبان گمشده‌ای در آن دوره اشاره دارد که بر نوعی داوری سوم تمرکز داشته و هدف آن برپایی موارد پیش رو است: 1. داوری سیاسی فضیلت‌مند؛ 2. مساوات، آزادی و عدالت برای همه آحاد ممالک محروسة ایران؛ 3. توسعة ملی در قالبِ رفع فقر، جهالت و استواریِ آموزش، مهارت و ارتقاء توانمندی‌های انسانی؛ 4. دفع استبداد مسبوق به سابقه در تاریخِ این مُلک.
کلیدواژه‌ها
موضوعات

عنوان مقاله English

the constitutional and the third political judgment: Rereading the political thought of Seyyed Jamaluddin Vaez Esfahani based on Al-Jamal newspaper

نویسنده English

mahmoud alipour
PhD of political science majoring in political thought from Tarbiat Modares University
چکیده English

This article intends to present a different kind of political judgment in the constitutional era, to explain what indicators Seyyed Jamaluddin Waez, as one of the leaders and defenders of the parliament and the constitution, had in mind for the rule of law And what does her favorable political judgment have to do with those indicators? For this purpose, we try to answer the research question by examining Al-Jamal newspaper. Therefore, the purpose of this research is to clarify the dimensions of the desired political judgment by Seyyed Jamal, which is manifested in the form of his perception of the rule of law. This article tries to reach its findings by using a kind of qualitative content analysis method, And therefore, it raises the point that Seyed Jamal's political thought refers to a lost language in that period, which focuses on a kind of third arbitration, and its purpose is to establish future cases: 1.Virtuous political judgment, 2. Equality, freedom, justice for all members of Iran's fenced countries, 3. National development in the form of eliminating poverty, ignorance and steadfastness of education, skill and promotion of human capabilities and 4. Repelling the unprecedented tyranny in the history of this country.
This article intends to present a different kind of political judgment in the constitutional era, to explain what indicators Seyyed Jamaluddin Waez, as one of the leaders and defenders of the parliament and the constitution, had in mind for the rule of law And what does her favorable political judgment have to do with those indicators? For this purpose, we try to answer the research question by examining Al-Jamal newspaper. Therefore, the purpose of this research is to clarify the dimensions of the desired political judgment by Seyyed Jamal, which is manifested in the form of his perception of the rule of law. This article tries to reach its findings by using a kind of qualitative content analysis method, And therefore, it raises the point that Seyed Jamal's political thought refers to a lost language in that period, which focuses on a kind of third arbitration, and its purpose is to establish future cases: 1.Virtuous political judgment, 2. Equality, freedom, justice for all members of Iran's fenced countries, 3. National development in the form of eliminating poverty, ignorance and steadfastness of education, skill and promotion of human capabilities and 4. Repelling the unprecedented tyranny in the history of this country.

کلیدواژه‌ها English

political Judgment
Seyyed Jamaluddin Waez
human rights
progress
constitutionalism
  1. آبادیان، حسین. (1385) «دو رویکرد عمده در جنبش مشروطۀ ایران»، اطلاعات سیاسی اقتصادی، شماره 230-227، صص72-89 .
  2. آمارتیا کومار، سن. (1390) اندیشه عدالت، ترجمه وحید محمودی و هرمز همایون پور، نشر کندوکاو.
  3. ایمان، محمدتقی و محمودرضا نوشادی. (1390) ((تحلیل محتوای کیفی))،  عیار پژوهی در علوم انسانی(پژوهش سابق)، سال 3، شماره 2، صص15-44.
  4. باردن، لورنس. (1385) تحلیل محتوا، ترجمة محمد یمنی و ملیحه آشتیانی،تهران: انتشارات دانشگاه شهید بهشتی، چاپ سوم.
  5. بغمایی، اقبال. (1357) شهید راه آزادی سید جمال‌الدین واعظ اصفهانی، انتشارات توس.
  6. دیواین، فیونا. (1390) «تحلیل کیفی»، مندرج در کتاب روش و نظریه در علوم سیاسی، دیوید مارش و جری استوکر، ترجمۀ امیرمحمد حاجی یوسفی، تهران: پژوهشکده مطالعات راهبردی، چاپ ششم.
  7. راسخی لنگرودی، احمد. (1390) افق‌های ناکجاآباد (سیر انتقادی در مدینه‌های فاضله)، تهران، اطلاعات، چاپ اول.
  8. روزنامه الجمال. (1385) شماره‌های 1-35، مندرج در فصلنامه یاد، شماره 79،  صص 1-336.
  9. شکوری، ابوالفضل. (1385)، مقدمه‌ای بر سید جمال‌الدین واعظ اصفهانی، مندرج در فصلنامه یاد، شماره 79، صص10-15.
  10. علی‌پور، محمود. (1397) سمفونی مشروطه، تهران: نشر عقل سرخ.
  11. علیزاده بیرجندی، زهرا. (1390) «نقش ترجمه‌ها در رواج گفتمان انتقادی و بحران آگاهی عصر قاجار»،  پژوهشنامه انتقادی متون و برنامه های علوم انسانی، شماره 22، صص 15-26.
  12. کاظم‌زاده، فیروز. (1371) پژوهشی درباره امپریالیسم روس و انگلیس در ایران (1864-1914)، ترجمۀ منوچهر امیری، تهران: آموزش انقلاب اسلامی.
  13. کریپندروف، کلوس. (1390) تحلیل محتوا مبانی روش‌شناسی، ترجمۀ هوشنگ نایبی، تهران: نشر نی، چاپ پنجم.
  14. کسری، احمد. (1373) تاریخ مشروطه ایران، انتشارات امیرکبیر.
  15. مانهایم، کارل. (1380) ایدئولوژی و یوتوپیا، ترجمة فریبرز مجیدی، تهران، سمت.
  16. محلاتی، محمد اسماعیل. (1377) «مراد از سلطنت مشروطه یا کشف حقیقت مشروطه»، رسائل مشروطیت، به کوشش غلامحسین زرگری نژاد، تهران: کویر، چاپ دوم.
  17. معروفی، یحیی و محمدرضا یوسف‌زاده. (1388) تحلیل محتوا در علوم انسانی، همدان: سپهر دانش.
  18. میر موسوی، سید علی. (1384) اسلام، سنّت و دولت مدرن، تهران، نشر نی، چاپ اول.
  19. واعظ اصفهانی، سید جمال. (1363الف) رویای صادقه، در رسائل قاجاری به کوشش صادق سجادی و هما رضوانی، تهران: نشر تاریخ ایران.
  20. ـــــــــــــــــــ . (1363ب) لباس التقوی، در کتاب رسائل قاجاری به کوشش صادق سجادی و هما رضوانی، تهران: نشر تاریخ ایران.
  21. هولستی، ف آل. آر. (1380). تحلیل محتوی در علوم انسانی و اجتماعی، ترجمۀ نادر سالارزاده امیری، چاپ دوم، تهران: دانشگاه علامه طباطبایی.

 

  1. Strauss, L. (1959), What Is Political Philosophy? and Other Studies, New York: Free Press..