اندیشه سیاسی در اسلام

اندیشه سیاسی در اسلام

آسیب‌شناسی وفاق در دولت چهاردهم

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسنده
استاد تمام گروه اندیشه سیاسی، پژوهشکده امام خمینی و انقلاب اسلامی، تهران، ایران.
چکیده
وفاق، به‌عنوان شعار محوری دولت چهاردهم، بدون تردید، همراه با دستاوردهای زیادی بوده است. این دستاوردها شامل مسائل مهمی در حوزة سیاست داخلی و خارجی می‌شود. از آن جمله، می‌توان به همدلی و هم‌زبانی در سطح داخلی و امکان گفتگو با قدرت‌های بزرگ و کشورهای همسایه، در راستای زدودن غبار جنگ و خشونت سیاسی و نظامی اشاره نمود. درعین‌حال، وفاق در ایران معاصر- و به شکل خاص در دولت چهاردهم- نیاز به آسیب‌شناسی دارد. هدف از این امر، شناخت هرچه بهتر ابعاد کاستی‌های موجود، برای رفع آن‌ها و ترمیم وضع موجود، است. آسیب‌شناسی وفاق می‌تواند در دو حوزه سیاست داخلی و خارجی قابل بررسی باشد. علاوه بر ابهام مفهومی، مهم‌ترین آسیب‌های وفاق در این دو حوزه عبارتند از: امکان برداشت از وفاق به معنای تقسیم قدرت با رقبای سیاسی، حساس نبودن نسبت به انصاف و عدالت در ابعاد مختلف، نسبت برقرار نکردن با تحزب و نهادینه‌سازی دموکراسی، ابهام در مرز مسئولیت‌های فراملی و منافع ملی، مشخص نبودن موضع نسبت به سیاست گرایش و ابهام در دفاع از نیروهای نیابتی. این مقاله با سطح توصیفی- تحلیلی از روش استفاده از متون و مصاحبه‌ها بهره می‌برد.
کلیدواژه‌ها

موضوعات


عنوان مقاله English

Pathology of Consensus in the Fourteenth Administration

نویسنده English

Seyed Sadegh Haghighat
Full Professor, Department of Political Thought, Imam Khomeini and Islamic Revolution Research Institute, Tehran, Iran.
چکیده English

Consensus, as the central slogan of the fourteenth administration, has undoubtedly yielded numerous achievements. These accomplishments span critical issues in both domestic and foreign policy. Among them are internal empathy and harmony, and the ability to engage in dialogue with major powers and neighboring countries to dispel the specter of war and political or military violence. However, consensus in contemporary Iran—especially in the context of the fourteenth administration—requires critical analysis. The aim of this is to better understand the existing deficiencies in order to address them and improve the current situation. The pathology of consensus can be examined in two spheres: domestic and foreign policy.In addition to conceptual ambiguity, the main challenges to consensus in these two areas include: The risk of interpreting consensus as power-sharing with political rivals, A lack of sensitivity to fairness and justice in various dimensions, The failure to connect consensus with party politics and the institutionalization of democracy, Ambiguity regarding the boundary between transnational responsibilities & national interests, An unclear stance on alignment policy, & Vagueness in defending proxy forces. This article uses a descriptive-analytical approach, drawing on texts & interviews as its methodology.

کلیدواژه‌ها English

Pathology
Consensus
Fourteenth Administration
Justice and Fairness
- ارسطا، محمدجواد (1373). قدرت سیاسى در حقوق اساسى جمهورى اسلامى ایران. (تحقیق) قم: معاونت اندیشه اسلامى مرکز تحقیقات استراتژیک.
- امام علی (1380). نهج‌البلاغه. ترجمه سید جعفر شهیدی، تهران: انتشارات علمی و فرهنگی.
- پزشکیان، مسعود (1403). وفاق یعنی رعایت انصاف با دوست و دشمن.
 https://ensafnews.com/563668
- تیندر، گلن (1374). تفکر سیاسی. ترجمه محمود صدری، تهران: شرکت انتشارات علمی و فرهنگی.
- حقیقت، سید صادق (1399). توزیع قدرت‌ در اندیشه سیاسی شیعه. تهران: نگاه معاصر.
- حقیقت، سید صادق (1386). ظرفیت سنجی مفاهیم سیاسی مدرن. مجله علوم سیاسی، 10(38)، 131-142.
https://www.noormags.ir/view/en/articlepage/345948
- حقیقت، سید صادق (1379). وفاق‌ اجتماعی‌ و توزیع‌ قدرت.
 https://www.s-haghighat.ir/articles/view/29/1
- خبر آنلاین (20/9/1403). قرار است درباره فیلترینگ اجماع کنیم نه اینکه دستور بدهیم.
https://www.khabaronline.ir/news/1994980
- راش، مایکل (1377). جامعه و سیاست. ترجمه منوچهر صبوری تهران: انتشارات سمت.
- سریع‌القلم، محمود (16/2/1404). ایران در چهار حوزه نیاز به وفاق ملی دارد.
https://sariolghalam.com/2024/09/29
- ظریف، محمدجواد (1404). وفاق به معنی شرکت سهامی نیست. (گفتگوی نفیسه زارع کهن) https://setaresobh.ir/news/697556
- لوکس، استیون (1370). قدرت فر انسانی یا شر شیطانی. ترجمه فرهنگ رجایی، تهران: مؤسسه مطالعات و تحقیقات فرهنگی.
- مجاهدی، محمدمهدی (30/7/1403). نخستین نشست از سلسله‌ نشست‌های وفاق ملی. مرکز بررسی‌های استراتژیک ریاست جمهوری. کد خبر: 30402
 https://css.iripo.ir/VideoReports
- مجلسی، محمدباقر (1386). بحارالانوار. تهران: انتشارات اسلامیه.
- Brown, A. R (2025). Lijphart: Democracy in plural societies: A comparative exploration. New Haven: Yale University Press.
https://adambrown.info/p/notes/lijphart_democracy_in_plural_societies
- Frey, F. W (1994). Comment: on Issues and Non-issues in the Study of Power. In: John Scott, Power, Critical Concepts. Vol 1,2,3, London and New York, Routledge.
- Lijphart, A. (1977). Democracy in Plural Societies. New Haven: Yale University Press.