تحلیل هرمنوتیکی متون دینی و زمینه سیاسی در حکومت صفویه با تأکید بر نقش فقهای شیعه

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دکتری علوم سیاسی دانشگاه اصفهان ، مدرس دانشگاه فرهنگیان اصفهان

2 دانشیار، گروه علوم سیاسی دانشگاه اصفهان، اصفهان، ایران

چکیده

هدف پژوهش حاضر بررسی هرمنوتیکی متون دینی و زمینه سیاسی شکل گیری این متون در حکومت صفویه است که با فعالیت های فقهای شیعه به وقوع پیوست. حکومت صفوی سرآغاز یک تغییر مهم در تاریخ  ایران برای انتقال قدرت از دولتهای سنی به شیعی است. این تغییر بدون بازتفسیر متون دینی ممکن نگردید. برای فهم فرآیندی که این تغییر را ممکن است روش هرمنوتیک اسکینر به کار رفته است. اسکینر از جمله اندیشمندانی است که علاوه بر توجه به متن و زمینه های شکل گیری آن، به قصد و نیت نویسنده برای درک معنای متن تأکید دارد و به خوبی توانسته است در مراحل پنج گانۀ خود تحول ایدئولوژیک یا تحول در هنجار مرسوم یک جامعه را توضیح دهد. سئوال اصلی پژوهش حاضر این است که نقش فقهای شیعه در تغییر هنجار مرسوم دوره صفویه براساس هرمنوتیک اسکینر چگونه بوده است؟  یافته های این پژوهش نشان می دهد که دولت صفوی با همکاری فقیهان شیعی در یک فرآیند تدریجی موفق شدند این تغییر هنجار مرسوم را با متون دینی و توجه خاص به زمینه سیاسی آن روز رقم بزنند.  در نتیجه این فرآیند، امکان انتقال از دولت سنی و روایتهای صوفیانه به روایت شیعی فراهم گردید و موجب شکل گیری هویت سیاسی جدید در ایران گردید.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Hermeneutic analysis of religious texts and political context in Safavid rule Emphasizing the role of Shiite jurists

نویسندگان [English]

  • parviz jamshidimehr 1
  • Hamid Nassaj 2
1 farhangyan
2 Associate Professor , Political Science, University of Isfahan, Isfahan, Iran